<?xml version="1.0" encoding="iso-8859-1" ?>
<articles>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200001</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Discursos inagurales</article-title>
</title-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>5</fpage>
<lpage>7</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200001&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200001&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200001&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200002</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Los riesgos del trabajo en Costa Rica, su administración</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Vindas</surname>
<given-names>Edgardo</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>8</fpage>
<lpage>16</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200002&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200002&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200002&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200003</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Accidentes de trabajo en Costa Rica</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Arias</surname>
<given-names>Ronny</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>17</fpage>
<lpage>27</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200003&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200003&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200003&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200004</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">El trabajo asalariado del menor en Costa Rica</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Amurraniz</surname>
<given-names>Juncal</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>28</fpage>
<lpage>32</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200004&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200004&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200004&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200005</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Rehabilitación profesional y oportunidad laboral para el discapacitado en Costa Rica</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Galindo Badilla</surname>
<given-names>Gloria E.</given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A01">
<institution>,Universidad de Costa Rica  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>33</fpage>
<lpage>57</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200005&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200005&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200005&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200006</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Asmas de origen laboral</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Algranti</surname>
<given-names>Eduardo</given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A01">
<institution>,Ministerio de Trabajo Fundancentro </institution>
<addr-line> </addr-line>
<country>Brasil</country>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>58</fpage>
<lpage>66</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200006&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200006&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200006&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200007</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Neumoconiosis generalidades</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Algranti</surname>
<given-names>Eduardo</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>67</fpage>
<lpage>73</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200007&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200007&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200007&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200008</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Neumoconiosis en Costa Rica, situación actual y proyección a futuro</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Guevara</surname>
<given-names>Emilio</given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A01">
<institution>,Instituto Nacional de Seguros  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>74</fpage>
<lpage>77</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200008&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200008&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200008&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200009</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">El trabajo y la ergonomía</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Normand</surname>
<given-names>Jean Claude</given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A01">
<institution>,Sociedad Lyonesa de Trabajo  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>79</fpage>
<lpage>84</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200009&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200009&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200009&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200010</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">La ergonomía en el trabajo físico</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Normand</surname>
<given-names>Jean-Claude</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>85</fpage>
<lpage>89</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200010&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200010&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200010&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200011</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">La ergonomía en el trabajo mental</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Norman</surname>
<given-names>Jean Claude</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>90</fpage>
<lpage>94</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200011&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200011&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200011&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200012</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Evaluación de las condiciones de salud de los trabajadores que laboran en microempresas dedicadas al manejo de desechos sólidos</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>García Sáenz</surname>
<given-names>Marco A.</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>95</fpage>
<lpage>122</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200012&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200012&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200012&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><abstract abstract-type="short" xml:lang="es"><p>Este trabajo se planteó con el fin de hacer una descripción general de las condiciones de salud de los trabajadores involucrados en la recolección y recuperación de los desechos sólidos. Fueron estudiadas 73 microempresas dedicadas al manejo de los desechos sólidos, de cinco países latinoamericanos (Bolivia, Costa Rica, El Salvador, Guatemala, y Perú), con una población laboral de 569 individuos, de donde se sacó una muestra de 241 trabajadores (42.4%). Para todos los grupos se analizan las principales características sociodemográficas, riesgos laborales, patologías más frecuentes y hábitos personales como el tabaquismo, etilismo e higiene personal. Los grupos estudiados se caracterizaron por ser una población jóven y con poca estabilidad laboral. La actividad de recolección de desechos sólidos en los países Centroamericanos se realiza casi exclusivamente por hombres, mientras que en los países Suramericanos el 50% corresponde a mujeres. Se determinó que entre los riesgos laborales referidos con mayor frecuencia se encuentran la exposición a condiciones climáticas, el riesgo a heridas, levantamiento de objetos pesados, la exposición a restos de animales y humanos, el riesgo a traumatismos, el levantamiento de objetos pesados y el riesgo de caídas. Se encontró que en términos generales los recolectores refirieron mayor prevalencia de patologías que los recuperadores. Se determinó que a pesar de las diferencias socioeconómicas, culturales y geográficas existentes entre los trabajadores del estudio, se presentó un complejo sintomático constante caracterizado por: cefalea, dolor de extremidades, lumbalgia, problemas dentales, cervicalgia, depresión y ansiedad.</p></abstract>
</article-meta>
</front>
<back>
<ref-list>
<ref id="B1">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>Cruz</surname>
<given-names>ML</given-names>
</name>
<name>
<surname>Murakawa</surname>
<given-names>T</given-names>
</name>
<name>
<surname>Favero</surname>
<given-names>M</given-names>
</name>
<name>
<surname>Dominguez</surname>
<given-names>PH</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">Algunas consideraciones sobre el trabajo de colectores de basura</article-title>
<source>Revista Brasileña de salud ocupacional</source>
<year>1992</year>
<month></month>
<day></day>
<volume>20</volume>
<issue>7</issue>
<publisher-loc> </publisher-loc>
<publisher-name></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B2">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
</person-group>
<article-title xml:lang="es">Las Condiciones de Salud en Las Américas</article-title>
<source>Las Condiciones de Salud en Las Américas</source>
<year>1994</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc> </publisher-loc>
<publisher-name></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
</ref-list>
</back>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200014</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Drogas y trabajo</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Sandí Esquivel</surname>
<given-names>Luis</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>169</fpage>
<lpage>179</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200014&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200014&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200014&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200015</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Aspectos laborales de la práctica de la medicina penitenciaria forense en el Poder Judicial</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Ugalde Lobo</surname>
<given-names>Juan Gerardo</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>180</fpage>
<lpage>183</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200015&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200015&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200015&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200016</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Actividad laboral con privados de libertad</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Porras Mora</surname>
<given-names>Elizabeth</given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A01">
<institution>,Unidad de Admisión de San Sebastián  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>184</fpage>
<lpage>188</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200016&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200016&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200016&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200017</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">El Síndrome del Burnout en personal profesional de la salud</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Bianchini Matamoros</surname>
<given-names>Marylin</given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A01">
<institution>,Hospital de San Carlos  </institution>
<addr-line>Ciudad Quesada </addr-line>
<country>Costa Rica</country>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>189</fpage>
<lpage>192</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200017&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200017&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200017&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200018</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">SIDA: epidemia del siglo, actitud y conflicto ético laboral</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Herrera</surname>
<given-names>Gisella</given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A01">
<institution>,Ministerio de Salud  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>194</fpage>
<lpage>206</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200018&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200018&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200018&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200019</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">La nulidad como consecuencia del ilegítimo despido de la trabajadora embarazada</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Salazar Alvarado</surname>
<given-names>Luis Fernando</given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A01">
<institution>,Universidad de Alcalá de Henares  </institution>
<addr-line> </addr-line>
<country>España</country>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>207</fpage>
<lpage>220</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200019&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200019&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200019&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
<back>
<ref-list>
<ref id="B1">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>ALMANSA PASTOR</surname>
<given-names>JOSÉ MANUEL</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">El despido nulo</article-title>
<source>El despido nulo</source>
<year>1968</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc>Madrid </publisher-loc>
<publisher-name>Editorial Tecnos</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B2">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>ALONSO OLEA</surname>
<given-names>MANUEL</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">Introducción general al despido y a sus causas: Estudios sobre el despido. Homenaje al Profesor Alfredo Montoya Melgar en sus veinticinco años de Catedrático de Derecho del Trabajo</article-title>
<source>Introducción general al despido y a sus causas: Estudios sobre el despido. Homenaje al Profesor Alfredo Montoya Melgar en sus veinticinco años de Catedrático de Derecho del Trabajo</source>
<year>1996</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc> </publisher-loc>
<publisher-name>Universidad Complutense de Madrid</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B3">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>BARREIRO GONZALEZ</surname>
<given-names>GERMAN</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">Diligencia y negligencia en el cumplimiento: Estudio sobre la prestación del trabajo debida por el trabajador</article-title>
<source>Diligencia y negligencia en el cumplimiento: Estudio sobre la prestación del trabajo debida por el trabajador</source>
<year>1981</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc>Madrid </publisher-loc>
<publisher-name>Centro de Estudios Constitucionales</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B4">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>BAYON CHACON</surname>
<given-names>GASPAR</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">El despido, concepto y clases, significación jurídica y social: Dieciséis lecciones sobre causas de despido</article-title>
<source>El despido, concepto y clases, significación jurídica y social: Dieciséis lecciones sobre causas de despido</source>
<year>1969</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc> </publisher-loc>
<publisher-name>Universidad Complutense de Madrid</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B5">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>BRONSTEIN</surname>
<given-names>ARTURO</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">La protección contra el despido improcedente en América Latina: evolución y tendencias recientes</article-title>
<source>La protección contra el despido improcedente en América Latina: evolución y tendencias recientes</source>
<year>1994</year>
<month>19</month>
<day>94</day>
<publisher-loc>Madrid </publisher-loc>
<publisher-name>Relaciones Laborales</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B6">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>CARRO ZÚÑIGA</surname>
<given-names>CARLOS</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">Las justas causas de despido en el Código de Trabajo y en la jurisprudencia de Costa Rica</article-title>
<source>Las justas causas de despido en el Código de Trabajo y en la jurisprudencia de Costa Rica</source>
<year>1992</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc>San José </publisher-loc>
<publisher-name>Juritexto</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B7">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>CARRO ZÚÑIGA</surname>
<given-names>CARLOS</given-names>
</name>
<name>
<surname>CARRO HERNANDEZ</surname>
<given-names>ADRIANA</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">Derecho laboral costarricense: Cincuenta ensayos sobre temas usuales</article-title>
<source>Derecho laboral costarricense: Cincuenta ensayos sobre temas usuales</source>
<year>1993</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc>San José </publisher-loc>
<publisher-name>Editorial Juritexto</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B8">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>DE CASTRO Y BRAVO</surname>
<given-names>FEDERICO</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">El negocio jurídico</article-title>
<source>El negocio jurídico</source>
<year>1991</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc>Madrid </publisher-loc>
<publisher-name>Instituto Nacional de Estudios JurídicosEditorial Civitas</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B9">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>DEL VALLE VILLAR</surname>
<given-names>JOSÉ MANUEL</given-names>
</name>
<name>
<surname>GIL Y GIL</surname>
<given-names>JOSÉ LUIS</given-names>
</name>
<name>
<surname>RABANAL CARBAJO</surname>
<given-names>PEDRO</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">Guía práctica de legislación laboral</article-title>
<source>Guía práctica de legislación laboral</source>
<year>1995</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc>Madrid </publisher-loc>
<publisher-name>Asociación de Cajas de Ahorros para Relaciones Laborales</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B10">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>DE LA CUEVA</surname>
<given-names>MARIO</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">El nuevo derecho mexicano del trabajo</article-title>
<source>El nuevo derecho mexicano del trabajo</source>
<year>1984</year>
<month></month>
<day></day>
<edition>novena</edition>
<publisher-loc>México D.F </publisher-loc>
<publisher-name>Editorial Porrúa</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B11">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>GIL Y GIL</surname>
<given-names>JOSÉ LUIS</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">Autotutela privada y poder disciplinario en la empresa</article-title>
<source>Autotutela privada y poder disciplinario en la empresa</source>
<year>1993</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc>Madrid </publisher-loc>
<publisher-name>Ministerio de Justicia</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B12">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>LARENZ</surname>
<given-names>KARL</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">Derecho de obligaciones</article-title>
<source>Derecho de obligaciones</source>
<year>1958</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc>Madrid </publisher-loc>
<publisher-name>Editorial Revista de Derecho Privado</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B13">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>LARENZ</surname>
<given-names>KARL</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">Derecho justo: Fundamentos de ética jurídica</article-title>
<source>Derecho justo: Fundamentos de ética jurídica</source>
<year>1993</year>
<month></month>
<day></day>
<edition>primera</edition>
<publisher-loc>Madrid </publisher-loc>
<publisher-name>Editorial Civitas</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B14">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>MONTOYA MELGAR</surname>
<given-names>ALFREDO</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">El despido improcedente y sus efectos: Estudios sobre el despido disciplinario</article-title>
<source>El despido improcedente y sus efectos: Estudios sobre el despido disciplinario</source>
<year>1992</year>
<month></month>
<day></day>
<edition>segunda</edition>
<publisher-loc>Madrid </publisher-loc>
<publisher-name>Asociación de Cajas de Ahorros para Relaciones Laborales</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B15">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>PLA RODRIGUEZ</surname>
<given-names>AMÉRICO</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">Los principios del derecho del trabajo</article-title>
<source>Los principios del derecho del trabajo</source>
<year>1990</year>
<month></month>
<day></day>
<edition>segunda</edition>
<publisher-loc>Buenos Aires </publisher-loc>
<publisher-name>Ediciones Depalma</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B16">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>RODRIGUEZ-PIÑERO Y BRAVO FERRER</surname>
<given-names>MIGUEL</given-names>
</name>
<name>
<surname>FERNANDEZ LOPEZ</surname>
<given-names>MARIA FERNANDA</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">Igualdad y discriminación</article-title>
<source>Igualdad y discriminación</source>
<year>1986</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc>Madrid </publisher-loc>
<publisher-name>Editorial Tecnos</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B17">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>RODRIGUEZ PASTOR</surname>
<given-names>GUILLERMO</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">Efectos de la declaratoria de improcedencia del despido disciplinario</article-title>
<source>Actualidad Laboral</source>
<year>1992</year>
<month>19</month>
<day>92</day>
<volume>35</volume>
<publisher-loc> </publisher-loc>
<publisher-name></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B18">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>SAGARDOY BENGOECHEA</surname>
<given-names>JUAN ANTONIO</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">El despido discriminatorio: Estudios sobre el despido disciplinario</article-title>
<source>El despido discriminatorio: Estudios sobre el despido disciplinario</source>
<year>1992</year>
<month></month>
<day></day>
<edition>segunda</edition>
<publisher-loc>Madrid </publisher-loc>
<publisher-name>Asociación de Cajas de Ahorros para Relaciones Laborales</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B19">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>SALAZAR ALVARADO</surname>
<given-names>LUIS FERNANDO</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">La regulación del despido disciplinario empresarial en las legislaciones española y costarricense</article-title>
<source>La regulación del despido disciplinario empresarial en las legislaciones española y costarricense</source>
<year>1996</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc> </publisher-loc>
<publisher-name></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B20">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>VEGA ROBERT</surname>
<given-names>ROLANDO</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">El despido radicalmente nulo: Comentario al voto 2170-93 de la Sala Constitucional</article-title>
<source>El despido radicalmente nulo: Comentario al voto 2170-93 de la Sala Constitucional</source>
<year>1993</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc>San José </publisher-loc>
<publisher-name>Iustitia</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B21">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname>VEGA ROBERT</surname>
<given-names>ROLANDO</given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es">El despido discriminatorio de la trabajadora embarazada</article-title>
<source>El despido discriminatorio de la trabajadora embarazada</source>
<year>1995</year>
<month></month>
<day></day>
<publisher-loc>San José </publisher-loc>
<publisher-name>Investigaciones Jurídicas</publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
</ref-list>
</back>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200020</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">La función pericial del estado y su vigencia institucional en el tercer milenio</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Pinheiros Santos</surname>
<given-names>Antenor José De</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>221</fpage>
<lpage>225</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200020&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200020&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200020&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200021</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Aplicación de la criminalista en fraudes contra pólizas de seguros</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Pinheiros</surname>
<given-names>José de</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>226</fpage>
<lpage>231</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200021&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200021&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200021&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200022</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Atención sanitaria del trabajador en su lugar de empleo, como servicio de salud en su trabajo: la efectividad de las normas laborales, y la responsabilidad del empresario frente a los riesgo del trabajo</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Rodríguez</surname>
<given-names>Wagner</given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A01">
<institution>,Poder Judicial  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>233</fpage>
<lpage>281</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200022&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200022&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200022&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200023</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Ecoturismo y muerte como riesgo laboral</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Vargas Alvarado</surname>
<given-names>Eduardo</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>283</fpage>
<lpage>286</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200023&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200023&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200023&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200024</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Alteraciones bucodentales como riesgos del trabajo</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Ortiz</surname>
<given-names>Aracelly</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>287</fpage>
<lpage>289</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200024&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200024&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200024&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200025</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Las mordidas e improntas dentales en el manejo odontológico forense</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Ortiz</surname>
<given-names>Araceli</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>290</fpage>
<lpage>293</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200025&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200025&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200025&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200026</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">La identificación a través del patrón dental: papel del odontólogo forense</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Ortiz</surname>
<given-names>Araceli</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>294</fpage>
<lpage>295</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200026&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200026&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200026&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200027</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Discursos de clausura</article-title>
</title-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>296</fpage>
<lpage>298</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200027&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200027&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200027&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200028</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">Informe de la evaluación de las XI Jornadas Costarricenses de Medicina Legal y I Congreso de Medicina Legal Laboral</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Abarca Barrantes</surname>
<given-names>Carlos</given-names>
</name>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Tristán Sánchez</surname>
<given-names>Ana</given-names>
</name>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Alvarado Céspedes</surname>
<given-names>Frank</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>299</fpage>
<lpage>313</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200028&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200028&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200028&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id pub-id-type="pid">S1409-001519970002</journal-id>
<journal-title>Medicina Legal de Costa Rica</journal-title>
<abbrev-journal-title>Med. leg. Costa Rica</abbrev-journal-title>
<issn>1409-0015</issn>
<publisher>
<publisher-name>Asociación Costarricense de Medicina Forense</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1409-00151997000200013</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es">El sistema médico de empresa en Costa Rica</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Uribe López</surname>
<given-names>Eduardo</given-names>
</name>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A">
<institution>,  </institution>
<addr-line> </addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<month>11</month>
<year>1997</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<year>1997</year>
</pub-date>
<volume>13-14</volume>
<fpage>123</fpage>
<lpage>168</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http:/www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1409-00151997000200013&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1409-00151997000200013&amp;lng=en&amp;nrm=iso&amp;tlng=en"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.sa.cr/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1409-00151997000200013&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri></article-meta>
</front>
</article>
</articles>
